12.01.1893 - 15.10.1946

Hermann Wilhelm Goering urodził się 12 stycznia 1893 roku w Rosenheim w Bawarii, pochodził z rodziny urzędniczo wojskowej, jego ojciec był pruskim urzędnikiem kolonialnym i dyplomatą, dzieciństwo spędził częściowo w Niemczech, częściowo poza nimi, uczył się w szkołach kadetów i od młodości marzył o karierze żołnierza, w czasie pierwszej wojny światowej został pilotem myśliwskim, służył w jednostkach lotniczych, a po śmierci Manfreda von Richthofena objął dowództwo słynnej eskadry myśliwskiej, uznano go za asa, odznaczono wieloma orderami, a sukcesy bojowe przyniosły mu rozgłos i pozycję bohatera wojennego.

Po wojnie Goering przez pewien czas szukał dla siebie miejsca, pracował jako pilot cywilny, brał udział w pokazach lotniczych, utrzymywał kontakty z byłymi oficerami i nacjonalistycznymi środowiskami, w 1922 roku wstąpił do NSDAP, szybko znalazł się w otoczeniu Adolfa Hitlera, został przewodniczącym bojówek partyjnych SA i szefem ochrony Hitlera, 8 i 9 listopada 1923 roku brał udział w puczu monachijskim, maszerował obok Hitlera na Odeonsplatz, podczas starcia z policją został ciężko ranny w udo, po upadku puczu zbiegł z Niemiec, leczył rany i popadł w uzależnienie od morfiny, do Niemiec wrócił dopiero po amnestii.

Od maja 1928 roku był posłem do Reichstagu z ramienia NSDAP, należał do grona najbardziej rozpoznawalnych parlamentarzystów narodowosocjalistycznych, wygłaszał agresywne przemówienia przeciwko Republice Weimarskiej, w 1932 roku został wybrany na przewodniczącego Reichstagu, co wykorzystywał do blokowania prac rządu i wspierania dążeń Hitlera do władzy, po mianowaniu Hitlera kanclerzem 30 stycznia 1933 roku Goering odegrał kluczową rolę w umacnianiu dyktatury, stał się jednym z najbliższych współpracowników przywódcy, cieszył się jego szczególnym zaufaniem i pobłażliwością.

Od kwietnia 1933 roku Goering był premierem Prus, największego kraju związkowego w Rzeszy, na tym stanowisku stworzył pruską Tajną Policję Państwową Gestapo, powierzając jej kierownictwo Hermannowi Dielsowi, nadzorował zakładanie pierwszych obozów koncentracyjnych na terenie Prus, w których osadzano przeciwników politycznych, socjaldemokratów, komunistów, związkowców, w maju 1933 roku objął urząd ministra lotnictwa Rzeszy, zorganizował od podstaw nowe siły powietrzne, Luftwaffe, które oficjalnie ogłoszono w 1935 roku, wtedy też został ich naczelnym dowódcą, łamiąc jawnie postanowienia traktatu wersalskiego.

W 1936 roku Hitler powierzył Goeringowi funkcję pełnomocnika do spraw planu czteroletniego, co dało mu ogromną władzę nad gospodarką Rzeszy, decydował o inwestycjach w zbrojenia, surowce, infrastrukturę, forsował politykę autarkii, nadzorował wielkie projekty przemysłowe, w 1937 roku stanął na czele państwowego koncernu przemysłowego Reichswerke Hermann Göring, który miał eksploatować rudę żelaza i inne surowce, również na terenach okupowanych, jednocześnie coraz wyraźniej widać było jego zamiłowanie do luksusu, polowań, wystawnych przyjęć i gromadzenia dzieł sztuki, często zagrabionych żydowskim właścicielom.

Szczytowy okres jego kariery przypadł na pierwsze lata drugiej wojny światowej, Luftwaffe odegrała ważną rolę w kampanii polskiej, norweskiej, w ataku na Holandię, Belgię i Francję, bombardowania i wsparcie lotnicze przyczyniły się do szybkich zwycięstw Wehrmachtu, w uznaniu zasług w lipcu 1940 roku Hitler nadał Goeringowi specjalnie dla niego utworzony tytuł marszałka Rzeszy, najwyższy stopień wojskowy w państwie po Hitlerze, odtąd oficjalnie uchodził za drugą osobę w państwie i przewidywanego następcę przywódcy.

Już w 1940 roku zaczęły jednak ujawniać się granice jego kompetencji, dowodzona przez niego Luftwaffe poniosła porażkę w bitwie o Anglię, nie osiągając celu zniszczenia brytyjskiego lotnictwa i przełamania obrony Wysp, później kolejnym ciosem była klęska powietrznego zaopatrywania okrążonej szóstej armii pod Stalingradem, Goering obiecał Hitlerowi, że Luftwaffe zdoła zaopatrywać wojska drogą powietrzną, co okazało się całkowicie nierealne, odpowiedzialność za te błędne oceny i nasilające się alianckie bombardowania Niemiec stopniowo osłabiała jego pozycję, choć formalnie zachował stanowiska i tytuły.

Goering był nie tylko dowódcą wojskowym, lecz także jednym z głównych współodpowiedzialnych za zbrodnie reżimu, uczestniczył w decyzjach o prześladowaniu Żydów, podpisywał rozporządzenia dotyczące konfiskaty ich majątku, po nocy kryształowej w listopadzie 1938 roku nadzorował wyciskanie odszkodowań i przyspieszenie ich wywłaszczenia, brał udział w planowaniu wojny napastniczej, eksploatowaniu gospodarek krajów okupowanych i grabieży dzieł sztuki w całej Europie, czerpiąc z tej grabieży własne korzyści, jego nazwisko na stałe związało się z aparatem terroru i polityką zniszczenia prowadzoną przez III Rzeszę.

20 kwietnia 1945 roku Goering po raz ostatni spotkał się z Hitlerem w bunkrze pod Kancelarią Rzeszy w Berlinie, sytuacja militarna była już katastrofalna, trzy dni później, 23 kwietnia, przebywając w Bawarii, wysłał do Hitlera depeszę z pytaniem, czy wobec odcięcia przywódcy w Berlinie ma przejąć funkcje głowy państwa jako formalny następca, w kręgu bunkra uznano ten krok za próbę zamachu na władzę, Hitler pod wpływem otoczenia kazał go pozbawić wszystkich stanowisk, usunąć z partii i aresztować przez SS, Goering został zatrzymany w rejonie Berchtesgaden, choć w porównaniu z innymi ofiarami łaskawo potraktowany, krótko potem trafił w ręce wojsk amerykańskich, 8 maja 1945 roku poddał się oddziałom armii Stanów Zjednoczonych.

W Norymberdze Goering był jednym z głównych oskarżonych przed Międzynarodowym Trybunałem Wojskowym, zarzucono mu udział w spisku przeciw pokojowi, przygotowaniu i prowadzeniu wojny napastniczej, zbrodnie wojenne oraz zbrodnie przeciwko ludzkości, w trakcie procesu próbował występować w roli politycznego przywódcy, bronił nazistowskiego systemu, spierał się z prokuratorami, starał się odzyskać utraconą pozycję w oczach współoskarżonych, trybunał uznał go winnym we wszystkich czterech punktach aktu oskarżenia i skazał na śmierć przez powieszenie.

Wyrok miał zostać wykonany w nocy z 15 na 16 października 1946 roku, jednak 15 października około dwóch godzin przed planowaną egzekucją Goering popełnił samobójstwo w swojej celi, zażywając kapsułkę z cyjankiem potasu, którą zdołał ukrywać przed strażnikami, okoliczności zdobycia trucizny do dziś nie są całkowicie wyjaśnione, jego ciało skremowano, a prochy, podobnie jak innych straconych przywódców nazistowskich, rozrzucono w nieujawnionym miejscu, aby uniemożliwić powstanie symbolicznego grobu, Hermann Goering pozostał w historii jako jedna z kluczowych postaci nazistowskiego przywództwa, odpowiedzialna zarówno za agresywną politykę wojenną, jak i za aparat terroru oraz rabunku w okupowanej Europie.

Zdjęcie:
Public Domain, Wikimedia Commons