10.05.1890 - 16.10.1946

Alfred Josef Ferdinand Jodl urodził się 10 maja 1890 roku w Würzburgu w Bawarii w rodzinie o tradycjach wojskowych, po ukończeniu szkół kadetów wybrał karierę zawodowego oficera artylerii, jako młody oficer rozpoczął służbę w bawarskim pułku artylerii i już przed wybuchem pierwszej wojny światowej posiadał opinię zdolnego oficera sztabowego.

W czasie pierwszej wojny światowej służył zarówno na froncie, jak i w sztabach, brał udział w działaniach bojowych na froncie zachodnim, był kilkakrotnie odznaczany za waleczność, zdobył doświadczenie jako oficer wykonujący rozkazy na linii frontu i jako planista w służbie sztabowej, co ukształtowało go jako zawodowego żołnierza wiernego prusko bawarskiej tradycji wojskowej.

Po klęsce Niemiec i rozpadzie armii cesarskiej w 1919 roku Jodl związał się z powstającymi formacjami Straży Narodowej Volkswehr, następnie został wcielony do nowej armii republikańskiej Reichswehry, gdzie kontynuował służbę w zredukowanych siłach zbrojnych, stopniowo awansował, najpierw na kapitana, potem na majora, a jego kariera coraz mocniej wiązała się z pracą sztabową, co wyróżniało go spośród wielu oficerów pozostających tylko w służbie liniowej.

W latach dwudziestych i na początku lat trzydziestych Jodl pełnił różne funkcje w Reichswehrze, pracował nad planami obronnymi oraz szkoleniem artylerii, został włączony do Sztabu Generalnego w Ministerstwie Reichswehry, co oznaczało wejście do elitarnego kręgu planistów wojskowych, był uważany za sumiennego i lojalnego oficera, który dobrze odnajduje się w skomplikowanych strukturach sztabowych.

W 1933 roku, już po przejęciu władzy przez narodowych socjalistów, Jodl awansował na podpułkownika, został czasowo odkomenderowany jako doradca wojskowy do armii tureckiej, co było wyrazem zaufania do jego kompetencji, po powrocie do Niemiec kontynuował pracę w strukturach dowódczych, w 1935 roku otrzymał stopień pułkownika i został szefem Wydziału Obrony Kraju w Urzędzie Sił Zbrojnych, który podlegał bezpośrednio Ministerstwu Wojny, zajmował się planowaniem obrony oraz przygotowaniami mobilizacyjnymi.

W drugiej połowie lat trzydziestych Jodl należał do grupy oficerów, którzy mieli istotny wpływ na wojskowe przygotowania Trzeciej Rzeszy do wojny, w 1938 roku został przeniesiony na nowe stanowisko i włączony w prace najwyższych organów dowodzenia, w 1939 roku awansował do stopnia generała majora, od sierpnia 1939 roku objął funkcję szefa Sztabu Dowodzenia Wehrmachtu w Naczelnym Dowództwie Sił Zbrojnych OKW, stając się jednym z najbliższych współpracowników generała Wilhelma Keitla i Adolfa Hitlera w zakresie planowania operacyjnego.

Jako szef Sztabu Dowodzenia Wehrmachtu Jodl brał udział w przygotowywaniu i koordynowaniu najważniejszych kampanii wojennych Niemiec, uczestniczył w planowaniu agresji na Polskę, kampanii na Zachodzie przeciwko Francji i krajom Beneluksu, operacji przeciwko Danii i Norwegii oraz działań na Bałkanach, należał do wąskiego grona oficerów obecnych na naradach w kwaterach głównych, przekazywał rozkazy Hitlera do poszczególnych rodzajów sił zbrojnych i przygotowywał projekty dyrektyw operacyjnych, w odniesieniu do frontu wschodniego współpracował z Naczelnym Dowództwem Wojsk Lądowych, jednak jego urząd także brał udział w koordynacji działań i wydawaniu rozkazów.

W trakcie wojny Jodl był współodpowiedzialny za podpisywanie i przekazywanie szeregu rozkazów, które miały charakter zbrodniczy w świetle prawa międzynarodowego, dotyczyły one między innymi traktowania komandosów, partyzantów i zakładników, odwetu na ludności cywilnej oraz wykorzystywania bezwzględnych metod wojny, jako wysoki oficer sztabowy uczestniczył w systemie dowodzenia, który akceptował i wprowadzał w życie politykę terroru na okupowanych terenach i brutalne działania przeciwko jeńcom oraz cywilom.

Do końca wojny Jodl pozostawał na stanowisku szefa Sztabu Dowodzenia Wehrmachtu, uczestniczył w naradach w berlińskim bunkrze i w ostatnich próbach kierowania walczącymi jeszcze oddziałami, po samobójstwie Hitlera w kwietniu 1945 roku współpracował z nowym rządem wielkiego admirała Karla Dönitza, który próbował prowadzić dalsze rokowania z aliantami i uzyskać jak najkorzystniejsze warunki kapitulacji, Jodl brał udział w tych rozmowach jako najważniejszy oficer sztabowy.

W dniu 7 maja 1945 roku w kwaterze alianckiej w Reims we Francji Alfred Jodl podpisał w imieniu Naczelnego Dowództwa Wehrmachtu akt bezwarunkowej kapitulacji niemieckich sił zbrojnych, dokument ten przewidywał wstrzymanie działań wojennych i poddanie się wojsk niemieckich aliantom na wszystkich frontach, kapitulacja weszła w życie następnego dnia, a 8 i 9 maja podpisano jej kolejne wersje potwierdzające ustalenia w obecności przedstawicieli Związku Radzieckiego, po zakończeniu działań wojennych Jodl został aresztowany przez aliantów.

Po wojnie Alfred Jodl został osadzony w więzieniu i postawiony przed Międzynarodowym Trybunałem Wojskowym w Norymberdze jako jeden z głównych oskarżonych, zarzucono mu udział w planowaniu agresywnych wojen, podpisywanie rozkazów łamiących prawo wojenne oraz współodpowiedzialność za zbrodnie popełnione przez Wehrmacht, w trakcie procesu próbował bronić się twierdzeniem, że wykonywał jedynie rozkazy Hitlera i nie miał bezpośredniego wpływu na polityczne decyzje, trybunał uznał jednak, że jako wysoki oficer sztabowy ponosi odpowiedzialność za udział w przygotowaniu i prowadzeniu wojen napastniczych oraz za zbrodnicze dyrektywy wydawane wojskom.

Wyrokiem Międzynarodowego Trybunału Wojskowego Alfred Jodl został uznany za winnego zarzucanych mu czynów i skazany na karę śmierci, wyrok wykonano 16 października 1946 roku w więzieniu w Norymberdze przez powieszenie, po stwierdzeniu zgonu jego ciało zostało skremowane, a prochy rozsypano w nieujawnionym miejscu, aby nie powstał grób mogący stać się miejscem kultu dla zwolenników nazizmu, postać Jodla pozostała w pamięci historyków jako jednego z najważniejszych oficerów sztabowych Trzeciej Rzeszy, bezpośrednio zaangażowanego w planowanie i prowadzenie wojen agresywnych.

Zdjęcie
Bundesarchiv, CC BY-SA 3.0 DE, Wikimedia Commons