Główny Urząd SS (SS-Hauptamt) był jednym z najważniejszych centralnych urzędów SS, odpowiadającym przede wszystkim za sprawy personalne, organizacyjne i administracyjne całej SS. Początkowo zajmował się głównie kierowaniem tzw. Allgemeine SS, czyli „SS ogólną”- cywilną, partyjną częścią SS, oraz sprawami bieżącego funkcjonowania tej formacji: ewidencją członków, przydziałami do jednostek, szkoleniem podstawowym, dyscypliną oraz sprawami gospodarczo-finansowymi. Z biegiem czasu zakres kompetencji SS-Hauptamt znacznie się rozszerzał, co sprawiło, że urząd ten stał się czymś w rodzaju „centralnego biura kadr” i administracji SS.

W gestii tej instytucji leżał przede wszystkim werbunek do SS. SS-Hauptamt przygotowywał kryteria naboru, prowadził kampanie rekrutacyjne, opracowywał procedury badań rasowych i zdrowotnych kandydatów, współpracował z Hitlerjugend przy kierowaniu młodzieży do SS, a także zajmował się przydzielaniem nowych członków do odpowiednich formacji (Allgemeine SS, policja, jednostki bojowe). Z czasem coraz większa część pracy urzędu była związana z rozwojem Waffen-SS- zbrojnego ramienia SS. Właśnie przez SS-Hauptamt przechodziła większość decyzji dotyczących liczebności i uzupełniania oddziałów frontowych.

W 1939/1940 roku kierownikiem tej organizacji został SS-Obergruppenführer Gottlob Berger, który wcześniej odpowiadał za rekrutację w SS. Po objęciu funkcji szefa SS-Hauptamt Berger skoncentrował się na szybkim rozbudowaniu Waffen-SS: ujednolicił system naboru, zawarł porozumienia z kierownictwem Hitlerjugend w sprawie przekazywania najbardziej „wartościowych rasowo” roczników do SS i rozwinął sieć biur werbunkowych na terenie całej Rzeszy. Z czasem urząd ten stał się głównym narzędziem polityki kadrowej Himmlera, umożliwiając powiększenie Waffen-SS z kilku brygad do kilkudziesięciu dywizji.

SS-Hauptamt zajmował się także rekrutacją żołnierzy do Waffen-SS spośród cudzoziemców, zwłaszcza po 1940 roku, gdy zaczęło brakować „pełnowartościowych rasowo” Niemców. Pod kierunkiem Bergera urząd przygotował system naboru ochotników z krajów okupowanych i sojuszniczych: Holandii, Belgii, Norwegii, Danii, kraju flamandzkiego, a później także z Europy Wschodniej i Bałkanów. Tworzono „legiony” i dywizje ochotnicze, formalnie wchodzące w skład Waffen-SS, co miało zarówno znaczenie militarne (uzupełnianie strat), jak i propagandowe (budowanie wizerunku „europejskiego frontu walki przeciw bolszewizmowi”). W ten sposób Główny Urząd SS odegrał kluczową rolę w rozbudowie Waffen-SS i przekształceniu jej w wielonarodowy, ale wciąż fanatycznie nazistowski aparat wojenny.

Zdjęcie:
Bundesarchiv, CC BY-SA 3.0