W 1935 roku Urząd Uzbrojenia Armii zlecił opracowanie prototypów nowego czołgu średniego przeznaczonego do walki z innymi czołgami, uzbrojonego w armatę kalibru 37 mm. Do prac zaproszono firmy MAN, Daimler Benz, Krupp oraz Rheinmetall Borsig, a po próbach porównawczych wybrano rozwiązanie podwozia rozwijane pod nadzorem Daimler Benz. Wczesne serie, oznaczone jako PzKpfw III Ausf A, Ausf B i Ausf C, różniły się przede wszystkim rodzajem zawieszenia i detalami układu jezdnego, ponieważ konstrukcja była wciąż dopracowywana pod kątem trwałości i komfortu jazdy.

Produkcja odbywała się w kilku zakładach, aby szybko zwiększyć tempo dostaw. Czołgi montowano między innymi w zakładach Daimler Benz w Berlinie Marienfelde, w zakładach MAN w Norymberdze, w Henschel w Kassel oraz w berlińskich zakładach Alkett, a podzespoły i uzbrojenie dostarczały liczne przedsiębiorstwa kooperujące. Armaty i elementy uzbrojenia opracowywano i wytwarzano w dużym stopniu w oparciu o potencjał Rheinmetall Borsig, natomiast część elementów pancernych i wyposażenia pochodziła z produkcji rozproszonej.

We wrześniu 1939 roku PzKpfw III został formalnie przyjęty na uzbrojenie Wehrmachtu, a bojowy debiut zaliczył w kampanii przeciwko Polsce. W początkowym okresie wojny czołg ten był wciąż rozwijany, a kolejne wersje wprowadzały stopniowo grubszy pancerz, poprawki ergonomii oraz zmiany napędu i układu jezdnego. Ausf D otrzymał między innymi zmodyfikowaną kopułkę oraz wzmocnienia pancerza, natomiast wersje Ausf E i Ausf F doprowadziły konstrukcję do bardziej dojrzałej postaci produkcyjnej.

Doświadczenia bojowe z lat 1939 i 1940 doprowadziły do decyzji o wzmocnieniu uzbrojenia. Początkowo PzKpfw III używał armaty 3,7 cm, następnie wprowadzono armatę 5 cm KwK 38 L 42, a później armatę 5 cm KwK 39 L 60 o wyższej prędkości wylotowej i lepszej skuteczności przeciwpancernej. Zmiany te wiązały się z dalszym wzrostem masy, montażem szerszych gąsienic w części odmian oraz dodatkowymi osłonami i płytami pancernymi. Wersje Ausf J, Ausf L i Ausf M należały do najważniejszych bojowo odmian uzbrojonych w armaty 5 cm, natomiast późna wersja Ausf N otrzymała krótkolufową armatę 7,5 cm KwK 37 L 24 przeznaczoną głównie do wsparcia ogniowego i zwalczania celów nieopancerzonych.

Produkcję PzKpfw III zakończono w 1943 roku, ponieważ czołg ten osiągnął granice rozwoju pod względem opancerzenia i uzbrojenia, a jego rolę w wojskach pancernych przejęły nowsze konstrukcje. Mimo to podwozia PzKpfw III nadal wykorzystywano intensywnie jako bazę dla dział samobieżnych i wozów specjalistycznych, co dodatkowo podkreśla znaczenie tej konstrukcji w niemieckiej broni pancernej.


Dane techniczne PzKpfw III, wybrane wersje



Zdjęcie:
Bundesarchiv, CC BY-SA 3.0 DE, Wikimedia Commons