Parabellum wz. 1908, znany również jako Parabellum P08, to niemiecki pistolet samopowtarzalny, który został zaprojektowany przez Georga Lugera. Broń ta należy do najbardziej rozpoznawalnych konstrukcji strzeleckich XX wieku i zapisała się na stałe w historii broni palnej, przede wszystkim za sprawą szerokiego użycia podczas pierwszej i drugiej wojny światowej.
Konstrukcja pistoletu powstała na bazie wcześniejszego pistoletu Borchardt C 93, który został przez Lugera gruntownie zmodyfikowany i udoskonalony. Georg Luger, pracujący dla niemieckiego przemysłu zbrojeniowego, opracował nowy mechanizm ryglowania oraz bardziej ergonomiczny kształt chwytu, co znacząco poprawiło właściwości użytkowe broni. Oficjalne przyjęcie pistoletu do uzbrojenia armii niemieckiej nastąpiło w 1908 roku, od czego pochodzi jego oznaczenie wzoru.
Pierwszym i głównym producentem Parabellum P08 była firma Deutsche Waffen und Munitionsfabriken z siedzibą w Berlinie. W kolejnych latach produkcję prowadzono również w innych zakładach na terenie Niemiec, w tym w arsenale w Erfurcie oraz w zakładach firmy Mauser w Oberndorf am Neckar. Podczas drugiej wojny światowej produkcja była kontynuowana na potrzeby Wehrmachtu, a broń trafiała także do formacji policyjnych oraz innych służb państwowych.
Parabellum wz. 1908 wyróżniał się zastosowaniem charakterystycznego mechanizmu kolankowego, który stał się jednym z jego znaków rozpoznawczych. Rozwiązanie to zapewniało dużą celność strzałów oraz stabilną pracę broni, choć jednocześnie wymagało precyzyjnej obróbki i regularnej konserwacji. Pistolet był zasilany z jednorzędowego magazynka i najczęściej występował w kalibrze 9 mm Parabellum, który również został opracowany przez Georga Lugera i do dziś pozostaje jednym z najpopularniejszych nabojów pistoletowych na świecie.
W trakcie swojej służby Parabellum P08 był wykorzystywany nie tylko przez Niemcy, lecz także przez wiele innych państw europejskich oraz pozaeuropejskich. Broń trafiała zarówno do armii regularnych, jak i do formacji policyjnych. Po zakończeniu obu wojen światowych znaczna liczba egzemplarzy znalazła się na rynku cywilnym, gdzie pistolet szybko zdobył uznanie wśród strzelców sportowych i kolekcjonerów.
Dzięki charakterystycznej sylwetce, wysokiej jakości wykonania oraz ogromnemu znaczeniu historycznemu Parabellum wz. 1908 do dziś pozostaje jednym z najbardziej cenionych pistoletów kolekcjonerskich. Jego wpływ na rozwój nowoczesnej broni krótkiej jest niepodważalny, a sama konstrukcja stała się ikoną niemieckiej myśli technicznej początku XX wieku.
Dane techniczne
| Kaliber |
9 mm |
| Długość |
222 mm |
| Długość lufy |
103 mm |
| Masa |
0.877 kg |
| Pojemność magazynka |
8 naboi |
| Prędkość wylotowa |
381 m/s |
| Zasięg skuteczny |
50 m |
Zdjęcie:
Askild Antonsen, Luger P08, CC BY 2.0, źródło: Wikimedia Commons