Nationalsozialistisches Kraftfahrkorps (NSKK) była nazistowską organizacją paramilitarną istniejącą w latach 1931–1945. Powstała jako następca starszej organizacji Nationalsozialistisches Automobilkorps (NSAK), działającej od 1930 roku i skupiającej kierowców oraz miłośników motoryzacji związanych z NSDAP. Oficjalnie NSKK utworzono 1 maja 1931 roku jako zmotoryzowany korpus SA, odpowiedzialny za transport działaczy partyjnych, ochronę zjazdów NSDAP oraz logistykę podczas demonstracji i wieców.
NSKK było najmniejszą z wielkich organizacji nazistowskich, ale mimo to odgrywało ważną rolę w systemie III Rzeszy. W 1934 roku liczyło około 10 tysięcy członków i zostało organizacyjnie oddzielone od SA, zyskując status samodzielnej formacji podporządkowanej bezpośrednio kierownictwu NSDAP. Ten krok prawdopodobnie uchronił je przed losem SA po „nocy długich noży”, kiedy to Hitler rozprawił się z kierownictwem oddziałów szturmowych. Na czele NSKK stał początkowo Adolf Hühnlein (do 1942 roku), a po jego śmierci funkcję korpusführera przejął Erwin Kraus.
Najważniejszym zadaniem NSKK było szkolenie członków w zakresie prowadzenia i obsługi pojazdów mechanicznych- samochodów osobowych, ciężarówek i motocykli, oraz dbania o ich sprawność techniczną. Organizacja prowadziła kursy nauki jazdy, zajęcia z mechaniki pojazdów, bezpieczeństwa ruchu drogowego i podstaw logistyki transportowej. Nie wymagano wcześniejszej znajomości motoryzacji- to właśnie NSKK miało uczyć „sprawności motoryzacyjnej” (niem. motorische Ertüchtigung) swoich członków. Równocześnie NSKK promowało ideę „umotoryzowanego społeczeństwa” w III Rzeszy, współpracując z podporządkowanym reżimowi automobilklubem i organizując rajdy, pokazy oraz akcje propagandowe na rzecz rozwoju transportu samochodowego.
Członkowie NSKK rekrutowali się głównie spośród kierowców, mechaników, motocyklistów, ale także młodzieży pragnącej zdobyć uprawnienia i doświadczenie w prowadzeniu pojazdów. Organizacja miała własne stopnie, mundury (wywodzące się z tzw. Motor-SA) oraz symbole, co podkreślało jej paramilitarny charakter. Podobnie jak inne struktury nazistowskie, NSKK opierało się na ideologii rasistowskiej- przed wojną przyjmowano zasadniczo tylko osoby mogące wykazać „aryjskie pochodzenie”.
Po wybuchu II wojny światowej znaczenie NSKK wyraźnie wzrosło. Organizacja stała się zapleczem transportowym dla Wehrmachtu oraz innych formacji. Jej członkowie byli masowo wcielani do wojskowych kolumn transportowych- przewozili zaopatrzenie, paliwo, amunicję, części zamienne, a także żołnierzy na różnych frontach. Specjalne jednostki, takie jak NSKK-Transportbrigade Speer czy NSKK-Transportgruppe Todt, obsługiwały budowy umocnień (np. Wału Zachodniego) oraz wielkie projekty zbrojeniowe i lotniskowe na terenie Rzeszy i okupowanej Europy. Na wschodzie kolumny NSKK podążały za frontem, zabezpieczając linie zaopatrzenia i biorąc udział w administracji terytoriów okupowanych.
W czasie wojny NSKK zaczęło też rekrutować ochotników spośród ludności krajów okupowanych, m.in. z Holandii, Belgii czy Francji. Dla części kolaborantów służba w NSKK była formą współpracy wojskowej z Niemcami- brali udział w transporcie wojsk, zaopatrzenia i w działaniach na zapleczu frontu. Jednocześnie członkowie NSKK byli wykorzystywani jako pomocnicze siły policyjne, kierowani do porządkowania ruchu, służby wartowniczej oraz wsparcia Ordnungspolizei na zajętych terenach.
Choć NSKK nie było tak ponurym symbolem nazizmu jak SS czy Gestapo, to jako ważna część aparatu logistycznego III Rzeszy współuczestniczyło w prowadzeniu wojny napastniczej, okupacji i związanych z nimi zbrodniach- przewożąc wojska, zaopatrzenie i więźniów, a także wspierając administrację okupacyjną. Po klęsce Niemiec organizację rozwiązano na mocy rozporządzeń alianckich dotyczących likwidacji struktur nazistowskich, a jej majątek został przejęty przez władze okupacyjne.
Zdjęcie:
Bundesarchiv, CC BY-SA 3.0