Moździerz 10 cm Nebelwerfer 35 (NbW 35) był niemiecką bronią wsparcia przeznaczoną do stawiania zasłon dymnych oraz rażenia celów za pomocą amunicji chemicznej i odłamkowej. Został opracowany w okresie międzywojennym jako środek wsparcia piechoty i wojsk chemicznych, a jego głównym zadaniem było maskowanie ruchów własnych oddziałów, oślepianie przeciwnika oraz tworzenie dymnych zapór na polu walki.
NbW 35 zaprojektowano jako moździerz o stosunkowo dużym kalibrze, umożliwiający przenoszenie znacznej ilości środka dymnego lub chemicznego w pojedynczym pocisku. Broń była obsługiwana przez kilkuosobową załogę i przeznaczona do użycia z przygotowanych stanowisk ogniowych. W praktyce moździerz ten charakteryzował się dobrą celnością i wystarczającym zasięgiem do realizacji zadań osłonowych na szczeblu batalionu i pułku.
Produkcja Nebelwerfer 35 była prowadzona od 1935 roku do początku lat czterdziestych na terenie Niemiec, w zakładach niemieckiego przemysłu zbrojeniowego współpracujących z wojskami chemicznymi. Wytwarzanie obejmowało lufy, płyty oporowe, podstawy oraz specjalistyczne przyrządy celownicze przystosowane do prowadzenia ognia dymnego. Broń była produkowana seryjnie, choć w mniejszych ilościach niż klasyczne moździerze piechoty. Łączną produkcję szacuje się na kilka tysięcy egzemplarzy.
Konstrukcyjnie NbW 35 był klasycznym moździerzem gładkolufowym ładowanym od wylotu, składał się z lufy, płyty oporowej oraz podstawy z mechanizmami regulacji. Używał głównie amunicji dymnej, ale mógł również strzelać pociskami chemicznymi i odłamkowymi. Jego podstawową zaletą była możliwość szybkiego wytworzenia gęstej zasłony dymnej na dużym obszarze, wadami natomiast były duża masa i ograniczona mobilność w porównaniu z lżejszymi moździerzami piechoty.
Nebelwerfer 35 był używany przez Wehrmacht, głównie przez oddziały Nebeltruppen, w kampanii w Polsce, Francji oraz w początkowym okresie walk na froncie wschodnim. W miarę rozwoju wojny i wprowadzenia nowszych wyrzutni rakietowych Nebelwerfer, rola NbW 35 stopniowo malała, a broń była wycofywana z jednostek liniowych lub wykorzystywana w zadaniach pomocniczych.
Dane techniczne 10 cm Nebelwerfer 35 (NbW 35)
| Kaliber |
100 mm |
| Długość |
ok. 1400 mm |
| Masa |
ok. 105 kg |
| Obsługa |
4, 6 żołnierzy |
| Masa pocisku |
ok. 6,8 kg |
| Prędkość wylotowa |
ok. 70 m/s |
| Zasięg skuteczny |
ok. 3000 m |
| Zasięg maksymalny |
ok. 3200 m |
Zdjęcie:
Bundesarchiv, Wikimedia Commons, public domain