Karabin szturmowy StG 44 (Sturmgewehr 44) był niemiecką bronią strzelecką opracowaną pod koniec II wojny światowej i uznawaną za pierwszy na świecie seryjnie produkowany karabin szturmowy. Konstrukcja ta stanowiła przełom w historii uzbrojenia piechoty, łącząc cechy karabinu i pistoletu maszynowego w jednej broni, przystosowanej do walki na średnich dystansach.

Geneza StG 44 sięga doświadczeń bojowych Wehrmachtu z pierwszych lat wojny, zwłaszcza walk na froncie wschodnim, gdzie wykazano, że większość starć piechoty odbywa się na dystansach do 300 metrów. Tradycyjne karabiny powtarzalne i samopowtarzalne były zbyt długie i nieporęczne, natomiast pistolety maszynowe miały zbyt mały zasięg i skuteczność. Odpowiedzią na te potrzeby było opracowanie nowej amunicji pośredniej 7,92 × 33 mm Kurz oraz broni zdolnej do prowadzenia ognia pojedynczego i ciągłego.

Konstrukcja broni była rozwijana przez zespół inżynierów kierowany przez Hugo Schmeissera, pracującego dla firmy C. G. Haenel. Początkowo broń była rozwijana pod nazwami Maschinenkarabiner 42 (MKb 42(H)), a następnie MP 43 i MP 44, aby obejść opór Adolfa Hitlera wobec nowych karabinów. Dopiero w 1944 roku broń oficjalnie przyjęto do uzbrojenia pod nazwą Sturmgewehr 44, co dało początek nowej klasie broni- karabinom szturmowym.

Produkcja StG 44 była prowadzona w latach 1943–1945 w kilku niemieckich zakładach przemysłowych. Głównymi producentami były C. G. Haenel Waffen- und Fahrradfabrik w Suhl, ERMA Werke w Erfurcie oraz Steyr-Daimler-Puch AG w Steyr (Austria). W produkcji uczestniczyło także wiele firm kooperujących, dostarczających lufy, zamki, magazynki oraz elementy tłoczone. Pomimo trudnych warunków wojennych i bombardowań alianckich produkcja osiągnęła znaczną skalę.

Konstrukcyjnie StG 44 był bronią samoczynno-samopowtarzalną, działającą na zasadzie odprowadzania gazów prochowych z lufy i ryglowania zamka przez przekoszenie. Zasilanie odbywało się z łukowego magazynka o pojemności 30 nabojów. Broń umożliwiała prowadzenie ognia pojedynczego oraz ognia ciągłego, a jej skuteczny zasięg wynosił około 300–400 metrów, co było znacznym postępem w porównaniu z pistoletami maszynowymi.

StG 44 charakteryzował się zastosowaniem nowoczesnych jak na swoje czasy rozwiązań technologicznych, w tym szerokim użyciem elementów tłoczonych z blachy stalowej, co obniżało koszty produkcji. Broń była stosunkowo ciężka, ale zapewniała dobrą kontrolę ognia, wysoką siłę rażenia i dużą uniwersalność na polu walki.

StG 44 był używany przez Wehrmacht i Waffen-SS, głównie w jednostkach frontowych pod koniec wojny, zwłaszcza na froncie wschodnim. Choć wprowadzony zbyt późno, by wpłynąć na wynik konfliktu, zyskał bardzo dobre opinie wśród żołnierzy. Po wojnie zdobyte egzemplarze były wykorzystywane m.in. przez armię NRD, a także analizowane przez konstruktorów na całym świecie.

Łączna produkcja StG 44 była znaczna jak na realia końca wojny i szacowana jest na około 425 000–450 000 egzemplarzy wszystkich wersji (MP 43, MP 44 i StG 44). Konstrukcja ta wywarła ogromny wpływ na rozwój powojennej broni strzeleckiej i stała się bezpośrednią inspiracją dla późniejszych karabinów szturmowych, w tym radzieckiego AK.


Dane techniczne StG 44



Zdjęcie:
Armémuseum, Digital Museum, CC BY-SA 4.0