Panzerfaust, potocznie nazywany pancerną pięścią, był niemieckim jednorazowym granatnikiem przeciwpancernym przeznaczonym dla piechoty. Prace nad tą bronią rozpoczęto w 1942 roku od wczesnego wzoru znanego jako Faustpatrone, w którym pocisk z głowicą kumulacyjną był miotany ładunkiem prochowym z prostej rury wyrzutni. Już w 1943 roku na front trafiły pierwsze serie broni pod nazwą Panzerfaust, przede wszystkim odmiany 30 klein oraz 30, które różniły się głównie wielkością głowicy i możliwościami przebicia.
Głównym ośrodkiem opracowania i wytwarzania była firma HASAG, Hugo Schneider Aktiengesellschaft, z zakładami w Lipsku, a produkcję na wielką skalę prowadzono również w zakładach podporządkowanych i kooperujących, tak aby osiągnąć dostawy liczone w milionach egzemplarzy. W praktyce Panzerfaust stał się bronią masową, prostą i tanią, dlatego był szeroko wydawany jednostkom liniowym, oddziałom improwizowanym, Volkssturmowi oraz formacjom młodzieżowym używanym do obrony miast pod koniec wojny.
Wraz z rozwojem kolejnych odmian zwiększano prędkość pocisku i skuteczny zasięg, przy zachowaniu tej samej ogólnej zasady działania i obsługi. Najpowszechniejszą wersją był Panzerfaust 60, który wszedł do masowej produkcji w 1944 roku. Panzerfaust 100 osiągnął gotowość we wrześniu 1944 i był wytwarzany seryjnie od listopada 1944. Panzerfaust 150 był głębiej przebudowaną odmianą, planowaną jako broń o większym zasięgu i lepszej przebijalności, z nową głowicą o mniejszej średnicy i większej skuteczności. Projekt Panzerfaust 250 pozostał na etapie rozwojowym i nie doczekał produkcji seryjnej z powodu zakończenia wojny.
Pocisk stabilizowany był lotkami mocowanymi do drewnianego trzonka, które przed załadowaniem składano wokół niego, a po strzale rozkładały się w locie. Strzelanie odbywało się z prostego celownika nastawnego, a prawidłowe trafienie prostopadłe do pancerza pozwalało na skuteczne zwalczanie większości ówczesnych wozów bojowych. Podczas walk w terenie zurbanizowanym, zwłaszcza w końcowej fazie wojny, Panzerfaust był szczególnie groźny dla czołgów z bliskich odległości, co doprowadziło do stosowania osłon improwizowanych, w tym ekranów i elementów mających zwiększyć odstęp od pancerza.
Dane techniczne
Panzerfaust 30
|
Panzerfaust 60
|
Panzerfaust 100
|
Panzerfaust 150 |
| średnica głowicy 149 mm |
średnica głowicy 149 mm |
średnica głowicy 149 mm |
średnica głowicy 106 mm |
| długość broni z pociskiem 1045 mm |
długość broni z pociskiem 1045 mm |
długość broni z pociskiem 1045 mm |
długość broni z pociskiem 1045 mm |
| waga z pociskiem 5,22 kg |
waga z pociskiem 6,8 kg |
waga z pociskiem 6,8 kg |
waga z pociskiem około 7,0 kg |
| prędkość początkowa pocisku 30 m/s |
prędkość początkowa pocisku 45 m/s |
prędkość początkowa pocisku 60 m/s |
prędkość początkowa pocisku 85 m/s |
| zasięg skuteczny 30 m |
zasięg skuteczny 60 m |
zasięg skuteczny 100 m |
zasięg skuteczny 150 m |
| przebicie pancerza około 200 mm |
przebicie pancerza około 200 mm |
przebicie pancerza około 200 mm |
przebicie pancerza około 280 mm |
Zdjęcie:
Cvacho, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons